Angst: 47 vragenlijsten en meetinstrumenten

De GAD-7 is een screeningsinstrument om de ernst van de gegeneraliseerde angststoornis bij volwassenen te beoordelen. De schaal meet hoe vaak angstsymptomen zich in de afgelopen twee weken hebben voorgedaan.

De Inventaris van cognitieve distorsies brengt de belangrijkste denkpatronen in kaart waarmee in de CGT wordt gewerkt. Elke distorsie wordt beoordeeld met vijf items, verspreid over uiteenlopende contexten, om een stabiele cognitieve neiging te onderscheiden van een reactie die aan een bepaalde situatie gebonden is. Het instrument is ontworpen als hulpmiddel bij de klinische observatie: het ondersteunt het formuleren van hypothesen, geeft richting aan het gesprek en helpt het werk aan cognitieve herstructurering gericht in te zetten.

De ASTA-20 is een instrument dat toestandsangst (reactief en situationeel) en eigenschapsangst (een stabiele dispositionele neiging) afzonderlijk meet. Het verkent verschillende componenten van de angstervaring, zoals fysiologische activatie, emotionele spanning, dreigingsperceptie, negatieve anticipatie, regulatieproblemen en kwetsbaarheid voor onzekerheid, wat een gedifferentieerde analyse mogelijk maakt van actuele uitingen en het gebruikelijke angstige functioneren.

De DASS-21 is een psychologisch meetinstrument dat de mate van depressie, angst en stress meet. Het wordt bij volwassenen gebruikt, vaak in klinische settings en in onderzoek, om veranderingen in symptomen te volgen.

De SCAS is een zelfrapportagevragenlijst die de mate van angstsymptomen bij kinderen en adolescenten meet volgens de DSM-IV-criteria. Het instrument maakt onderscheid tussen verschillende angststoornissen (paniekstoornis/agorafobie, separatieangst, sociale fobie, obsessieve-compulsieve stoornis, gegeneraliseerde angst, specifieke fobie), wat richting geeft aan diagnostiek en behandeling.

De HADS is een instrument om mogelijke gevallen van angst en depressie op te sporen. De schaal is eenvoudig en snel door patiënten zelf in te vullen, zodat zorgprofessionals veelvoorkomende emotionele stoornissen kunnen herkennen bij opgenomen en poliklinische patiënten.

De SCARED is een vragenlijst die door de ouder wordt ingevuld om angstsymptomen bij het kind of de adolescent op te sporen. De ouder beoordeelt het gedrag van het kind over de afgelopen 3 maanden om verschillende angststoornissen te herkennen: paniekstoornis, gegeneraliseerde angst, separatieangst, sociale fobie en angstgerelateerde schoolweigering.

De BAI is een zelfrapportagevragenlijst om de ernst van angst bij volwassenen te meten. De vragenlijst wordt in de klinische praktijk vaak gebruikt om te beoordelen hoe angst in de tijd verandert of hoe effectief een interventie is. De BAI onderscheidt angst van depressie door zich vooral te richten op de somatische en subjectieve symptomen van angst.

De STAI is een beproefd instrument om het angstniveau te meten. Het maakt onderscheid tussen voorbijgaande angst die samenhangt met de huidige situatie (toestandsangst) en meer algemene, chronische angst (eigenschapsangst). De test wordt veel gebruikt in de klinische praktijk om angststoornissen vast te stellen en in onderzoek naar de effecten van angst.

De MASC-2 is een gestandaardiseerde zelfrapportagevragenlijst om de verschillende aspecten van angst bij kinderen en adolescenten te meten en te begrijpen. De vragenlijst bevat meerdere subschalen voor verschillende dimensies, zoals sociale angst, separatieangst, lichamelijke angsten en schoolprestaties.

De ECI-4 is een vragenlijst om bij ouders of pedagogisch medewerkers informatie te verzamelen over het gedrag van jonge kinderen (3 tot 6 jaar) met betrekking tot verschillende psychiatrische stoornissen volgens de DSM-IV-criteria. De vragenlijst maakt een snelle screening mogelijk op symptomen van gedragsstoornissen, angststoornissen, autismespectrumstoornissen, stemmingsstoornissen en andere aandoeningen die op jonge leeftijd beginnen.

De R-CMAS (Revised Children’s Manifest Anxiety Scale) is een test om angst te meten bij kinderen en adolescenten van 6 tot 19 jaar. Met 37 eenvoudige vragen brengt de test het niveau van manifeste angst in kaart op drie gebieden: fysiologische angst, piekeren en concentratie. Het instrument is eenvoudig af te nemen en laat je snel angstsymptomen beoordelen, zodat je je interventie beter kunt afstemmen.

De Pain Catastrophizing Scale is een instrument om te beoordelen in welke mate iemand over ervaren pijn catastrofeert. De schaal beoordeelt drie hoofddimensies: ruminatie, vergroting en hulpeloosheid. Het is een relevant instrument om de psychologische impact van chronische pijn bij patiënten te begrijpen.

Het ADIS-5 is een toonaangevend semigestructureerd diagnostisch interview dat psychologen en andere clinici gebruiken om angststoornissen en verwante stoornissen volgens de DSM-5-criteria te beoordelen. Het maakt een diepgaande verkenning mogelijk van symptomen, differentiële diagnose, comorbiditeit, vermijding, subjectieve lijdensdruk en functionele impact. Het instrument wordt veel gebruikt in de gespecialiseerde klinische praktijk en in onderzoek en helpt betrouwbare diagnoses te stellen, klinische problemen te prioriteren en behandelbeslissingen te onderbouwen. Dankzij de modulaire opbouw kan de afname worden afgestemd op de aanwezige symptomen, wat het tot een bijzonder relevant instrument maakt voor een volledige beoordeling van angststoornissen bij volwassenen.

Deze vragenlijst meet sociale angst en vermijding in uiteenlopende sociale situaties. Hij is ontwikkeld door de psychiater Michael Liebowitz als hulpmiddel bij de diagnose van de sociale-angststoornis en het bepalen van de ernst ervan. Met dit instrument kunnen clinici zowel angst als vermijdingsgedrag meten, wat helpt bij behandelbeslissingen en bij het volgen van de vooruitgang van patiënten in de tijd.

De DASS-42 is een psychometrisch zelfrapportage-instrument om depressie, angst en stress bij volwassenen te beoordelen. Het instrument bestaat uit drie afzonderlijke subschalen van elk 14 items, wat een gedetailleerde en afzonderlijke beoordeling van deze drie dimensies van psychische klachten mogelijk maakt.

De RCADS-47 is een zelfrapportagevragenlijst om symptomen van angst en depressie bij kinderen en adolescenten te beoordelen. De vragenlijst meet verschillende typen angststoornissen (paniekstoornis, gegeneraliseerde angststoornis, obsessieve-compulsieve stoornis, sociale fobie, specifieke fobie, depressieve stoornis) volgens de DSM-criteria en biedt zo een gedetailleerd klinisch overzicht van emotionele stoornissen bij jongeren.

De SPIN is een zelfrapportage-instrument om te screenen op symptomen van sociale fobie (sociale-angststoornis) en de ernst ervan te beoordelen. Het biedt clinici een gestandaardiseerde maat voor diagnostiek, monitoring en het evalueren van de effectiviteit van therapeutische interventies.

De Intolerance of Uncertainty Scale (IUS) is een psychometrisch instrument dat meet hoeveel moeite iemand heeft met het verdragen van onzekerheid, dat wil zeggen het onvermogen om te aanvaarden dat toekomstige gebeurtenissen onvoorspelbaar of dubbelzinnig kunnen zijn.

De Hamilton-beoordelingsschaal voor angst (HAM-A) is een semigestructureerd interview om de ernst van angst bij volwassen patiënten te beoordelen. De schaal wordt doorgaans door een clinicus afgenomen en maakt het mogelijk onderscheid te maken tussen psychische en somatische angstsymptomen. Ze wordt zowel bij de klinische monitoring als in onderzoek gebruikt om de effectiviteit van therapeutische interventies te evalueren.

De Mini-CERTS is een korte vragenlijst die strategieën voor cognitieve emotieregulatie meet, met de nadruk op ruminatie en controlegericht denken. De vragenlijst maakt een snelle beoordeling mogelijk van de mate waarin repetitieve verwerkingsgedachten voorkomen en van de bijbehorende moeite met het hanteren van emoties, met name bij angststoornissen en depressieve stoornissen.

De MCQ-30 is een zelfrapportagevragenlijst die metacognitieve overtuigingen beoordeelt; deze zijn belangrijk voor het begrijpen en behandelen van psychische stoornissen zoals angststoornissen en depressieve stoornissen. De vragenlijst bestaat uit vijf subdimensies waarmee verschillende facetten van gedachten over het denken zelf kunnen worden geanalyseerd.

De SBQ is een meetinstrument om het gedrag te analyseren dat mensen vertonen wanneer ze zich angstig voelen in sociale situaties of wanneer ze zulke situaties verwachten. Het belangrijkste doel is een nauwkeurige en gedetailleerde beoordeling te geven van de gedragsstrategieën die worden gebruikt om met sociale angst om te gaan. Dit gedrag kan bestaan uit vermijdingsmechanismen, pogingen om iets te verbergen of strategieën om de lichamelijke of emotionele uitingen van angst onder controle te houden.

De DAS van Templer is een zelfrapportagevragenlijst die meet hoeveel angst iemand ervaart rond de dood. Het is een veelgebruikt instrument in de klinische psychologie en in onderzoek om de angst voor de dood te kwantificeren en beter te begrijpen welke invloed deze angst heeft op het psychisch functioneren.

De PAQ-IV is een zelfrapportagevragenlijst die gedetailleerde informatie verzamelt over de frequentie, de ernst en de kenmerken van paniekaanvallen, in overeenstemming met de DSM-IV-criteria. De vragenlijst helpt paniekstoornis te onderscheiden van andere angststoornissen en levert clinici essentiële gegevens voor de diagnostiek en het opstellen van een behandelplan.

De SCQ meet de frequentie en sterkte van automatische gedachten die optreden in angstopwekkende sociale situaties. De vragenlijst helpt negatieve denkpatronen te herkennen die samenhangen met angst voor beoordeling of afwijzing. Hij is vooral nuttig bij het onderzoek van sociale angst.

De ASIC is een zelfrapportagevragenlijst die angstgevoeligheid bij kinderen meet. De vragenlijst brengt in kaart hoe sterk de angst is voor lichamelijke sensaties die met angst samenhangen, wat nuttig is voor diagnostiek, behandelplanning of het beoordelen van de vooruitgang tijdens de behandeling.

De ExIS is een zelfrapportage-instrument om existentiële angst te meten op verschillende gebieden, zoals angst voor de dood, eenzaamheid, zinloosheid en vrijheid. Het instrument helpt in de klinische praktijk de intensiteit en de bronnen van existentiële angst in kaart te brengen, met name bij adolescenten en jongvolwassenen.

De TCQ is een zelfrapportagevragenlijst die meet welke strategieën iemand gebruikt om ongewenste en opdringerige gedachten onder controle te houden. De vragenlijst brengt de cognitieve mechanismen in kaart die betrokken zijn bij het omgaan met opdringerige gedachten, die vaak worden onderzocht bij angststoornissen en obsessieve-compulsieve stoornissen. Er worden vijf dimensies beoordeeld: afleiding, zelffocus, straf, sociale bezorgdheid en herwaardering.

De Social Phobia Rating Scale (SPRS) is een meetinstrument om de intensiteit van sociale fobie bij patiënten te meten. De schaal is eenvoudig te begrijpen en in te vullen en helpt de impact van deze fobie op de dagelijkse activiteiten van de persoon te beoordelen. Het instrument wordt vooral gebruikt bij de therapeutische follow-up om het verloop van de symptomen in de tijd te meten.

Deze zelfrapportagevragenlijst is bedoeld om symptomen van de gegeneraliseerde angststoornis op te sporen. De vragenlijst bestrijkt de kerndimensies van de gegeneraliseerde angststoornis, zoals overmatig piekeren, de frequentie ervan, de moeite om het te beheersen en lichamelijke uitingen. Met deze korte vragenlijst kan betrouwbaar worden gescreend op angstige neigingen, wat de clinicus een basis geeft voor verder onderzoek of voor het richting geven aan de behandeling.

De ACQ is een zelfrapportage-instrument dat meet in hoeverre iemand zich in staat voelt angstgerelateerde gebeurtenissen, interne reacties en situaties te beheersen. Het instrument beoordeelt een van de kernfactoren bij het ontstaan en in stand houden van angststoornissen, namelijk het gevoel niets aan de eigen angst te kunnen doen.

De Body Sensations Questionnaire (BSQ) is een instrument om de intensiteit en frequentie te meten van de lichamelijke sensaties die mensen met angst in verband brengen. De vragenlijst beoordeelt de somatische angsten die vaak worden gezien bij patiënten met een paniekstoornis en andere angststoornissen.

De RSQ is een zelfrapportagevragenlijst die de gevoeligheid voor interpersoonlijke afwijzing beoordeelt. De vragenlijst beschrijft 18 hypothetische situaties met belangrijke of relationeel relevante personen (bijvoorbeeld vrienden, ouders, een docent, een partner, een kennis) en meet tegelijk de angst voor mogelijke afwijzing en de verwachting van acceptatie. Het instrument werd oorspronkelijk ontwikkeld bij studenten en jongvolwassenen en helpt de psycholoog een relationele kwetsbaarheid op te sporen die wordt gekenmerkt door het angstig anticiperen op afwijzing. Dat is nuttig bij het onderzoeken van hechtingsproblemen, relatieconflicten en bepaalde gemengde angst- en depressieve klachten.

De ASI-3 is een zelfrapportage-instrument dat angstgevoeligheid meet, dat wil zeggen de angst voor angstgerelateerde sensaties vanwege overtuigingen over de mogelijk schadelijke gevolgen ervan. De test bestaat uit 18 items, verdeeld over drie subschalen (lichamelijk, cognitief, sociaal), en wordt vaak gebruikt om een kwetsbaarheidsfactor voor angststoornissen te beoordelen.

De BPS is een zelfrapportage-instrument dat meet in welke mate iemand geneigd is zich in uiteenlopende situaties te vervelen. De schaal meet de mate van chronische verveling, die kan samenhangen met verschillende psychische stoornissen, zoals depressie of angst. De schaal wordt vaak gebruikt in onderzoek en in de klinische praktijk om de bronnen en gevolgen van verveling bij volwassenen beter te begrijpen.

De WBSI is een zelfrapportagevragenlijst die meet in hoeverre iemand geneigd is ongewenste gedachten bewust te onderdrukken. De vragenlijst wordt vaak gebruikt om de cognitieve processen rond gedachteonderdrukking te beoordelen, die een rol kunnen spelen bij angststoornissen en obsessieve-compulsieve stoornissen. De naam verwijst naar het bekende experiment van Daniel Wegner, waarin deelnemers die werd gevraagd niet aan een witte beer te denken, er juist vaker aan gingen denken.

Het SCI-SAS is een gestructureerd klinisch interview om symptomen van separatieangst te beoordelen, vooral bij volwassenen, met een retrospectieve verkenning van de verschijnselen in de kindertijd en van de symptomen op volwassen leeftijd. Het helpt de psycholoog of psychiater de aanwezigheid, intensiteit en impact van symptomen die samenhangen met scheiding van een gehechtheidsfiguur objectief te documenteren. Het instrument is bijzonder nuttig om een separatieangststoornis bij volwassenen vast te stellen, voor de differentiële diagnose met angststoornissen en voor diepgaand klinisch onderzoek in de gespecialiseerde zorg.

De GAD-SBQ is een zelfrapportage-instrument om het veiligheidsgedrag te herkennen en te meten dat specifiek samenhangt met de gegeneraliseerde angststoornis. Mensen gebruiken dit gedrag vaak om de ervaren angst te verminderen, maar het kan angstsymptomen op lange termijn paradoxaal genoeg in stand houden of verergeren.

De vragenlijst Waarom piekeren? II brengt positieve overtuigingen over piekeren in kaart door na te gaan welke functies mensen eraan toeschrijven (problemen oplossen, motivatie, voorkomen enzovoort). Zo krijgen psychologen beter inzicht in hoe hun patiënten hun piekeren zien en rechtvaardigen. Het instrument vergemakkelijkt daarmee de klinische verkenning en het afstemmen van therapeutische strategieën die gericht zijn op angst en ruminatie.

De DTS is een zelfrapportagevragenlijst die de waargenomen tolerantie voor emotionele onlust meet, dat wil zeggen het vermogen van een persoon om negatieve affectieve toestanden te verdragen, in te schatten en te reguleren. Het instrument onderzoekt vier complementaire dimensies: tolerantie, opgaan in de onlust (absorptie), inschatting van de onlust en reguleringspogingen. De DTS wordt veel gebruikt in de klinische psychologie en in onderzoek en helpt een transdiagnostische kwetsbaarheid op te sporen die een rol speelt bij angststoornissen, verslavingsgedrag, emotieregulatieproblemen en diverse vormen van psychisch lijden. Het instrument stelt op zichzelf geen diagnose, maar biedt een nuttig referentiepunt om het emotionele functioneren te beoordelen en de klinische vooruitgang te volgen.

De Agoraphobia Questionnaire is een diagnostisch instrument om de ernst van agorafobie te meten. De vragenlijst beoordeelt de emotionele reacties en gedragsreacties van patiënten op situaties die vrees of angst kunnen oproepen.

De test Fobie, paniek en gegeneraliseerde angst (PPAG) is een psychometrisch instrument om de aanwezigheid en intensiteit van angststoornissen te beoordelen. De test brengt symptomen van specifieke fobieën in kaart, gekenmerkt door irrationele angst voor bepaalde objecten of situaties. Daarnaast meet hij de paniekstoornis, gekenmerkt door plotselinge paniekaanvallen, en de gegeneraliseerde angststoornis, die zich uit in overmatig en aanhoudend piekeren. De schaal kan herhaald worden afgenomen om een beginmeting, een behandelperiode en een follow-up te vergelijken. De test sluit aan bij de diagnostische criteria van de DSM-IV.

De Schaal voor toekomstige gebeurtenissen (FES) is een zelfrapportage-instrument dat nagaat in hoeverre iemand geneigd is positieve en negatieve gebeurtenissen in de eigen toekomst te verwachten of zich voor te stellen. De test wordt vooral gebruikt in klinisch onderzoek naar depressie, optimisme en angst, om vertekening in de verwachtingen over de toekomst te beoordelen.

De ECAP is een zelfrapportageschaal voor kinderen en adolescenten van 8 tot 17 jaar die wordt gebruikt om angsten en fobische angst op te sporen. De schaal onderzoekt zowel de algemene intensiteit van de angsten als de gedragsmatige impact ervan, met name via het vermijden van bepaalde situaties. Het instrument levert een totaalscore op en daarnaast meerdere klinisch bruikbare dimensies: fobische vermijding, zelfbeeld en gevoel van competentie, interacties met leeftijdsgenoten, en angst voor gevaren die de lichamelijke integriteit van het kind of van de ouders bedreigen. In de praktijk kan de ECAP de psycholoog helpen angstuitingen te objectiveren, kwetsbare gebieden in kaart te brengen en het klinisch onderzoek of de therapeutische begeleiding richting te geven.

De Cognitive Avoidance Questionnaire (CAQ) meet in hoeverre iemand cognitieve vermijdingsstrategieën gebruikt om met stressvolle gedachten of situaties om te gaan. Het is een nuttig instrument voor psychologen die de vermijdingsmechanismen van hun patiënten willen begrijpen, die vaak worden gezien bij angst- en depressieve stoornissen.

Dit instrument is ontwikkeld om de intensiteit en frequentie van piekeren te meten. Het werd in 1990 opgesteld door Meyer, Miller, Metzger en Borkovec en wordt veel gebruikt om overmatig piekeren op te sporen, een kenmerk van angststoornissen en in het bijzonder van de gegeneraliseerde angststoornis.