SAEI
Inwentarz lęku społecznego
Ten kwestionariusz eksploracyjny opisuje lęk społeczny, czyli fobię społeczną, poprzez sytuacje budzące lęk (działanie pod obserwacją i interakcje), lęk przed negatywną oceną oraz procesy, które go podtrzymują: uwagę skupioną na sobie, zachowania zabezpieczające i unikanie, lękowe wyczekiwanie i późniejsze rozpamiętywanie. Pomaga sformułować konceptualizację przypadku według poznawczego modelu lęku społecznego i wybrać cele terapii, takie jak ekspozycja, rezygnacja z zachowań zabezpieczających czy przenoszenie uwagi na zewnątrz.
- Liczba pytań
- 24 pytania
- Szacowany czas
- 6 minut
- Język
- Polski
- Nazwa oryginalna
- Social Anxiety Experience Inventory
- Grupa docelowa
- Dorośli
- Kwestionariusz eksploracyjny
- Kwestionariusz eksploracyjny
Podgląd 24 pytań
Obliczanie wyników i interpretacja
Wyniki
| Działanie pod obserwacją | 9 / 16 |
Lęk w sytuacjach, w których działa się pod obserwacją lub oceną innych: bycie w centrum uwagi, bycie obserwowanym lub ocenianym, zabieranie głosu przy kilku osobach.
Do zbadania: sytuacje budzące lęk i ich hierarchia, czego osoba się w nich obawia, wpływ na naukę lub pracę.
Do pogłębionej oceny: LSAS.
| Uwaga skupiona na sobie | 8 / 16 |
Uwaga skierowana na siebie podczas kontaktów: kontrolowanie oznak lęku (rumieniec, pocenie się, głos), wyobrażanie sobie, jak się wypada, kosztem tego, co dzieje się w relacji z drugą osobą.
Do zbadania: obraz siebie, który pojawia się w takich sytuacjach, kontrolowane objawy fizyczne i to, co według osoby widzą z nich inni, co zauważa ona u swoich rozmówców.
| Zachowania zabezpieczające i unikanie | 8 / 16 |
To, co osoba robi, by chronić się w trakcie sytuacji albo jej uniknąć: przygotowywanie się, trzymanie się z boku, picie, żeby wytrzymać, odwoływanie spotkań.
Do zbadania: zachowania zabezpieczające i to, czemu mają zapobiegać, unikane sytuacje, alkohol lub inne substancje używane, by sobie poradzić.
Do pogłębionej oceny: LSAS, SPIN.
| Lękowe wyczekiwanie i rozpamiętywanie | 7 / 16 |
Obawy poprzedzające sytuacje społeczne i późniejsze wracanie do nich, skupione na tym, co mogło pójść źle.
Do zbadania: czas poświęcany na zamartwianie się przed kontaktami lub na rozpamiętywanie ich, powracające wspomnienia upokarzających chwil, wnioski, jakie osoba wyciąga na swój temat.
| Interakcje społeczne | 5 / 16 |
Lęk w kontaktach z innymi: zagadywanie do kogoś mało znanego, dołączanie do grupy, podtrzymywanie rozmowy, telefonowanie.
Do zbadania: relacje, których to dotyczy (współpracownicy, przyjaciele, randki), kontakty, które pozostają łatwe, i z kim, stracone okazje.
Do pogłębionej oceny: LSAS.
| Lęk przed negatywną oceną | 4 / 16 |
Obawa przed tym, co pomyślą inni: że wyjdzie się na kogoś nudnego, śmiesznego lub niekompetentnego, że zostanie się wyśmianym lub odrzuconym.
Do zbadania: wrażenie, jakiego osoba boi się wywrzeć, czego obawia się potem (odrzucenia, wyśmiania, upokorzenia), doświadczenia, które podsyciły tę obawę (wyśmiewanie, nękanie, krytyka).
Do pogłębionej oceny: SPIN.
Dla tego testu nie ustalono jeszcze zwalidowanych klinicznych ani psychometrycznych punktów odcięcia. Wyniki należy więc traktować jako wskaźniki eksploracyjne, które mają wspierać wywiad kliniczny, a nie jako wnioski diagnostyczne.
Obliczanie wyników
Każde stwierdzenie jest oceniane od 0 (nigdy) do 4 (bardzo często) według tego, jak często występowało w ciągu ostatniego miesiąca. Każdy obszar obejmuje 4 stwierdzenia rozmieszczone w całym kwestionariuszu, co daje wynik od 0 do 16.
Interpretacja profilu
Nie oblicza się wyniku ogólnego: obszary są uszeregowane od najbardziej do najmniej nasilonego, a przy każdym podano, czego dotyczy i jakie kwestie warto zbadać w wywiadzie. Obszary „Działanie pod obserwacją” i „Interakcje społeczne” pokazują zakres sytuacji budzących lęk: nad lękiem ograniczonym do działania pod obserwacją pracuje się inaczej niż nad lękiem, który obejmuje też zwykłe rozmowy. Pozostałe obszary opisują główną obawę i to, co ją podtrzymuje według modelu Clarka i Wellsa (uwaga skupiona na sobie, zachowania zabezpieczające, lękowe wyczekiwanie i rozpamiętywanie), czyli bezpośrednie cele terapii poznawczo-behawioralnej.
Na co zwrócić uwagę
Rozległe unikanie może zaniżać wyniki w obszarach „Działanie pod obserwacją” i „Interakcje społeczne”: im rzadziej osoba wchodzi w takie sytuacje, tym mniej lęku odczuwa w samych sytuacjach. Stwierdzenie dotyczące alkoholu jest sygnałem, by zapytać o picie; warto też sprawdzić, czy towarzyszy temu obniżony nastrój. Trudności społeczne bez obawy przed oceną nasuwają raczej inne hipotezy, takim jak cechy autystyczne lub wycofanie w przebiegu depresji.
Ograniczenia
Ten kwestionariusz eksploracyjny nie przeszedł walidacji psychometrycznej i nie ma punktów odcięcia. Wspiera wywiad kliniczny i nie służy do stawiania diagnozy.
Podobne narzędzia
Opinie psychologów
Brak ocen. Bądź pierwszą osobą, która oceni ten kwestionariusz.
Przejrzystość i zrozumiałość
—Czy instrukcje i pytania testu są łatwe do zrozumienia dla pacjentów?
Przydatność kliniczna
—Czy test dobrze mierzy to, co ma mierzyć, i czy jest przydatny w kontekście klinicznym?
Postrzegana rzetelność wyników
—Czy wyniki wydają się rzetelne i spójne w interpretacji?